CALL #2: terugblik Op de Heide

25 oktober 2018

Kunstenares Karin Bartels is bezig met een project om een intuïtieve atlas van Venlo te maken, waar ze een tijd woont en werkt. Voor haar project gaat ze op zoek naar het persoonlijke perspectief en alternatieve kennis over de omgeving. Ze bevraagt een breed scala van mensen die wonen, werken of studeren in Venlo, ongeacht leeftijd of sociale status. Deze atlas nodigt uit om met andere ogen naar de vertrouwde omgeving te kijken en tot nieuwe inzichten te komen.  We blikken met haar terug op haar tweede ervaring in Op de Heide, Tegelen.

Hoe was je ervaring in Tegelen, ook ten opzichte van Blerick?

Tegelen was helemaal anders dan in Blerick. Dit kwam deels doordat het zomer was, veel mensen waren op vakantie of dagjes weg. Ik heb hier met minder mensen gesproken dan in het Vastenavondkamp, maar wellicht heeft het ook te maken met hoe een wijk of buurt zich organiseert. Dit zorgde ervoor dat ik ook op een andere manier op zoek moest naar informatie om me te verdiepen in de wijk. Ik kende het stuk Op de Heide niet echt. Er is veel groen en natuur in de omgeving waar je veel mensen met honden ziet wandelen. De wijk heeft daarnaast een fascinerende geschiedenis en daar ben ik me dan ook in gaan verdiepen. Wat mensen vaak weten van deze wijk is dat er een stuk keramische geschiedenis zit, altijd zichtbaar aanwezig door de schoorstenen die als bakens boven de wijk uit torenen. Om meer te weten te komen over de industrie en het ambacht, ben ik naar de Tiendschuur gegaan. Daarnaast heb ik erover gelezen en maakte ik foto’s van de sporen in het landschap en in de wijk, zoals de hoogte verschillen die ontstaan zijn door voormalige klei winning. Ten opzichte van Vastenavondkamp zitten in deze wijk meer historische verhalen. Dit werd dan ook de aanleiding om aan de slag te gaan en verbinding te maken met de wijk.

Hoe heb je dat gedaan?

Tijdens een van mijn eerste dagen bracht ik een bezoek aan de Glazenap, het huis van de wijk, en kwam ik op het spoor van de Baron von Glasenapp. In eerste instantie dacht ik dat het om een fictief figuur ging, net als Valuas en zijn vrouw in Venlo. Toen ik erachter kwam dat dit daadwerkelijk een historisch figuur was ben ik daar meer over gaan lezen en zag ik hoe de geschiedenis van deze persoon verbinding maakte tot ver buiten de grenzen van de wijk en de tijd waarin deze persoon leefde. Daarnaast vond ik het fascinerend om te ontdekken dat er in de klei van Tegelen (deze kleilaag was 1,8 tot 2,4 miljoen jaar oud) behalve het Tegels hert ook fossielen van de zuidelijke olifant (een mammoet!), hyena's, panters, stekelvarkens, tapirs, nijlpaarden en een makaak zijn gevonden. Het idee dat deze dieren daar ooit hebben rondgelopen sprak tot mijn verbeelding. Hoe kun je iets doen met die informatie en een verbinding leggen met het heden?

Hoe ben je ermee omgegaan dat er weinig leven in de wijk was op dat moment?

Ik probeerde wat leven in de brouwerij te brengen door mensen naar mijn tuin/woning te trekken. Zo had ik water voor de honden staan en draaide ik vanuit binnen een film van Gyaume Dondith: Allerlei beelden uit Tegelen rond 1969-1970. Dit werd mede mogelijk gemaakt door Filmtheater de Nieuwe Scene en de filmcollectie van het Limburgs Museum. Je kon de film vanuit een stoel in mijn tuin bekijken. Daarnaast zocht ik nog een buurtactiviteit, zoals ik in iedere wijk wil laten plaatsvinden. Vanuit de Glazenap wordt jaarlijks de drukbezochte burendag georganiseerd en daar heb ik bij aan mogen sluiten. Mijn voorstel was om gezamenlijk een buurt-kunstwerk te maken. Vanwege de keramische geschiedenis en de naam van Tegelen besloot ik dat wie wilde meedoen een “Tegelske” kon beschilderen of een “Tegelskes” wijsheid te delen onder het motto “beter een goede buur dan een verre vriend”. Er waren onder andere sjablonen te gebruiken met karakteristieke beelden uit de wijk, de dieren van de gevonden fossielen in de Tegelse klei en een huzaar von Glasenapp. Het idee is om dit als één geheel ergens terug te laten komen in de wijk in de wijk. Op dit moment wordt er nog gezocht naar mogelijkheden om het buurt-kunstwerk te plaatsen.



Deze keer gaat het wel meer om de wijk dan om de mensen die erin wonen?

Inderdaad, omdat ik minder mensen heb gesproken ging ik op zoek naar andere middelen om binding te krijgen met de plek. In Blerick sprak ik veel mensen, waardoor ik me ook vooral op die mensen gericht heb. Daar was ik ook al vrij snel onderdeel van een buurt whatsapp groep, wat het makkelijk maakte om mensen te benaderen en mee te krijgen wat er leeft. In Op de Heide moest ik het ergens anders zoeken, maar via deze weg sprak ik weer mensen die op een andere manier betrokken waren bij de wijk. Ook hier denk ik dat er een mogelijk is om het veel verder uit te diepen en uit te zoeken hoe je verleden en heden met elkaar kunt verbinden. Deze ervaring leerde me wel dat het in de praktijk niet echt werkbaar is om een strak plan van aanpak te hebben dat zonder meer kan worden toegepast op iedere wijk. Het wordt juist interessant door tussen de regels door te bewegen en te zien welke inzichten er op je pad komen.

Heb je al het idee dat je een groter geheel begint te zien?

Bepaalde dingen komen wel steeds terug, zoals een stukje identiteit. Toch stap ik er nog steeds open in, ook nu in het Genooi in Venlo. Dit is mijn laatste residency periode voor CALL#2. Ik ben nu vooruit aan het kijken hoe ik het eindproduct ga realiseren, maar daar kan ik nog niets over verklappen.  



Uw browser is verouderd!

Update uw browser Om deze website goed te bekijken. Update uw browser nu

×

Locatie Deken van Oppensingel gesloten
Van Bommel Van Dam presenteert zich buiten het vertrouwde pand, op verschillende plekken in Venlo.
Meer info Sluit melding