Vitale expressie in kleur en ritme

uit Dagblad de Limburger
rubriek Kleinschalige exposities in Limburg belicht
door Thijs Lenssen

Het werk van Jef Diederen (1920-2009), die tot de Amsterdamse Limburgers behoorde, is meestal niet eenvoudig te duiden. Dat ligt aan het abstractieniveau. De zuivere beleving komt al gauw voorop te staan, blijkt bij de prachtige expositie in Galerie Post + Garcia in Maastricht: werken op papier en olieverfdoeken uit 1956-1987.
Toch verwijzen de afbeeldingen wel degelijk naar de werkelijkheid, zoals enkele titels aangeven. Verwoesting toont twee grote vlekken, een zwarte en een geelrode, die als rookwolken opstijgen. Daaronder zijn torens of schoorstenen zichtbaar. Mogelijke associatie: de vernietiging van het milieu door de (mijn)industrie. Porto Venere verwijst naar een Italiaanse plaats, maar het is een abstracte, bonte compositie. Op Lonely dancer beelden dunne lijnen de danser uit om wie het gaat.
De meeste andere (titelloze) werken bieden minder houvast, maat laten dezelfde vitale expressie zien, in kleur en ritme. Op een van de werken wordt dat ritme bijvoorbeeld bepaald door een vrouwenfiguur die aan een rekstok lijkt te hangen, parallel aan de pijlvormige figuur ernaast. Een ander werk toont een beweging van rechte en hoekige streepjes, als mannetjes die druk in de weer zijn.
Vooral enkele werken uit de jaren zestig vallen op door heldere, primaire kleuren. Een rode zonnevlek treft de toeschouwer vol in het gelaat, bij een landschappelijke achtergrond in rood, wit en blau met groengele accenten. Op het werk ernaast gaat het oog naar een felkleurig vierkant met cirkel in een uitsnede van een een groter oppervlak. Bijbehorende figuratieve elemanten verleiden toch weer tot een interpretatie. Verwijst het misschien opnieuw naar de mijnbouw? Drie gezichtjes kunnen arbeiders zijn, en de zwarte gestalte linksonder een opgetuigd paard (dat vroeger in de mijnen voor het transport werd gebruikt). Ernaast wordt bovendien een gang geboord.
Alle afbeeldingen nodigen uit om er lang naar te kijken. Overigens zullen de niet-verkochte werken na deze expositie overgaan in de collectie van het Venlose Museum van Bommel van Dam, als schenking van de weduwe van Jef Diederen.